3 tips om een start te maken met het trainen van leiders tot lean leiders in 2020

Fri, 03 Jan 2020 23:29:36 GMT

Lean leiderschap verbindt 'dienend leiderschap' principes met de lean filosofie, taal en methoden. Wil je starten met het positioneren van leiderschap in de lean context dan kunnen onderstaande tips jou helpen: positioneer lean leiderschap in centrale leiderschapsprofielen; start met het uitrollen van een laagdrempelig maturity model; gun jezelf en de ander tijd om patronen te doorbreken.

Dienend leiderschap en Lean leiderschap

In de begin jaren van deze eeuw schreef Jeffrey Liker over de 14 lean leider principes vanuit de Toyota context. Hij was een van de eerste die een compleet en uitgebreid raamwerk beschreef tav lean leiderschap. Daarvoor was leiderschap altijd wel een belangrijke factor binnen lean, maar nog niet zo helder uitgediept. Deze 14 principes koppelen moderne theorieën over leiderschap (met name dienend leiderschap) aan lean. Dienend leiderschap is de laatste 15 jaren een van de primaire stromingen.

Over leiderschap zijn de afgelopen 50 jaar boeken vol geschreven. Dat wil ik in deze blog niet dunnetjes over doen. Wel ervaren wij in de praktijk dat het nog wel eens lastig kan zijn om de leider ook echt intrinsiek aan boord te krijgen van een lean transitie. "Want dit is toch voor de werkvloer dat hele lean gebeuren"...is een veel gehoorde stelling. Daarnaast helpt het als ook de taal van de leider lean geladen is om misverstanden tussen leider en medewerker te voorkomen. In deze blog proberen we je 3 tips te mee te geven om hier verandering in aan te brengen.

Positioneer lean leiderschap in centrale leiderschapsprofielen

Zijn er centrale HR leiderschapsprofielen gemaakt binnen jou organisatie? Zorg dan dat er voldoende aansluiting is met de lean filosofie, taal en middelen. Leiders worden met regelmaat getoetst op deze profielen, hetzij met een assessment, een 360 graden feedback moment of tijdens hun beoordeling in de vorm van (nog te ontwikkelen) competenties. Het helpt de ontwikkeling van de organisatie verder als prikkels op leiderschap op diverse niveau's (in projecten, in de lijn, in beoordelingsgesprekken) langs dezelfde meetlat en in dezelfde taal plaatsvinden. Als lean belangrijk is binnen jullie organisatie of zelfs gepositioneerd als de primaire way of working, kijk dan of je een haakje kan vinden om lean te verweven in centrale leiderschapsprofielen.

Start met het uitrollen van een laagdrempelig maturity model

De 14 Liker basis principes hebben wij gebruikt voor ons maturity model zoals hieronder weergegeven. Als je als leider wil groeien vul deze dan eens in en bepaal voor jezelf waar je staat en wat je nog te leren hebt. Als lean consultant is het een mooi middel om de leider (of management team) te laten nadenken over zijn (hun) eigen ontwikkeling in relatie tot lean en leiderschap en daar acties op te definiëren.

Organiseer verandering in kleine stapjes

Lean leiderschap ontwikkeling gaat over gedrag. Gedrag bestaat veelal uit bijna "geprogrammeerde patronen". En dat is maar goed ook. Als we als mens bij alles wat we doen expliciet moeten nadenken dan komen we tijd te kort. Het kost echter tijd en veel herhaling om patronen te doorbreken. Gun jezelf dan ook tijd om wijzigingen te maken in jouw leiderschapstijd of dit te verwachten van een ander.

Wil je een start maken? of zoek je verdieping?

Wil je een start om leiders steviger te positioneren in de lean reis van jullie organisatie? Dan gun ik je dat bovenstaande jou weer een stapje verder op weg heeft gebracht. Zoek je meer verdieping? Bijvoorbeeld op het maturity model, de bijbehorende niveau's of hoe in te zetten, of een lean leider training? Dan helpen we je graag verder op weg.

Heeft jouw organisatie een visie op lean?

Mon, 30 Dec 2019 23:23:07 GMT

Het helder maken wat lean betekent voor jouw organisatie op diverse niveau's - individu, team, keten en organisatie - en wat je daarin verwacht van elkaar draagt bij aan performance verbetering op alle niveau's.

Lean is een uitstekend middel om prestaties te verbeteren op diverse niveau's: individu, team, keten en organisatie. In de praktijk zien wij dat organisaties en leiders - die lean als middel gebruiken - slechts 1 of 2 niveau's aanspreken. Veelal wordt lean ingezet op individueel en/of team niveau als middel om performance te verbeteren. Het gevolg is dat een individu en/of team groeit, maar terugvalt omdat de omgeving er om heen niet mee verandert. Het rendement van de investering op individueel/team niveau is dan ook minimaal. En de organisatie bereikt op enig moment een plafond en groeit niet verder. Zijn de volgende frustraties herkenbaar? en werkt jouw organisatie met lean als middel? Dan heb je er zeer waarschijnlijk last van!

De interne verander coach: "Waarom beklijven veranderingen niet?"
De medewerker: "ik heb recent een Green Belt opleiding gedaan, maar ik doe er eigenlijk niets mee in de praktijk, en dat vind ik jammer!"
Het team: "We hebben een dagstart- en verbeterbord geïmplementeerd. Dat werkte goed voor onze eigen performance dialoog, maar nu gebruiken we het niet meer. Het staat nu in een hoek van onze afdeling. We weten nu niet zo goed waar we op sturen."
De leider: "Waarom willen ze niet veranderen? Ik heb duidelijk aangegeven wat belangrijk is. Ik organiseer veranderingen in mijn afdeling daarom ook liever zelf dan dat ik iedere keer moet afstemmen!" of " ik heb mijn teams zo ver getraind, alleen mijn leidinggevende begrijpt niet hoe relevant de wijze is waarop wij lean als middel gebruiken!"

Dezelfde taal leren spreken

Iedere organisatie ontleedt haar bestaansrecht aan de waarde die zij voor haar klanten leveren, het rendement dat zij hierop halen en de wijze waarop tevreden medewerkers hieraan bijdragen. We noemen dit de service profit chain (Heskett, Sasser & Schlesinger, 1997). Simpel gezegd, iedere organisatie heeft in de basis te maken met klanten, medewerkers en rendement. Verbeteren op alle 3 de elementen in samenhang leidt tot duurzame performance verbetering. De energie in een organisatie is veelal direct gericht op deze 3 elementen. Iedereen draagt bij op basis van zijn of haar goede intentie. Stilstaan bij hoe we dit met elkaar voor elkaar boksen krijgt minder prioriteit.

En toch is dit vreemd. Alsof je thuis met je gezin een reis boekt naar een zonnig land en maar niet bespreekt met elkaar hoe je daar aan komt. Uiteindelijk pakt de een de trein en de ander de fiets. Het is dus wel degelijk van belang dat je met elkaar aandacht geeft aan hoe je tot duurzame performance verbetering komt en dat ook met elkaar afstemt.

Succesvolle lean organisaties weten te benoemen hoe zij lean inzetten om te komen tot performance verbetering. En welk gedrag medewerkers en leiders daarbinnen van elkaar verwachten.

Creëer een visie op hoe je lean gebruikt om tot performance verbetering te komen op diverse niveau's

Wat doen succesvolle organisaties dan anders en wat zie je dan? Welke bouwblokken zijn te onderscheiden?

Principes : succesvolle organisaties zijn in staat om te benoemen welke principes en waardes belangrijk zijn in hun organisatie.
How: Welke lean middelen zij hiertoe inzetten en welk gedrag het gebruik van deze middelen vraagt van medewerker en leider. En daarmee dus ook afgebakend welke middelen niet gebruikt worden en welk gedrag niet gewenst is.
What: Tot welke resultaten dit moet leiden.
Why: Hoe deze resultaten bijdragen aan het bereiken van de visie van de organisatie.

Iedere organisatie geeft zelf vorm aan de invulling van deze vier bouwblokken. Belangrijk is wel dat er een duidelijke samenhang is tussen de 4 bouwblokken. En zoals bij iedere visie, moet je met elkaar er bewust voor kiezen. Dit proces kan je enerzijds organiseren, draagvlak door mensen er aan mee te laten schrijven en input te leveren. Anderzijds door ook, het liefst op het hoogste niveau, te besluiten dat een organisatie(deel) kiest voor een visie op hoe je veranderingen organiseert middels lean. Hierbij is lean of elke andere verandertaal (agile, etc) slechts het middel, de taal, om met elkaar sneller en/of meer klantwaarde te leveren, hogere rendementen te behalen en een hogere medewerkerstevredenheid te realiseren.

Waar te starten?

Waar je start - op individueel, team, keten of organisatie niveau om helder te maken hoe lean jullie helpt bij performance verbetering - is niet relevant. Belangrijker is dat je start om tot eenzelfde taal te komen en leert met elkaar van de reis die je hierin maakt. Wij gunnen jou duurzame organisatie groei en hopen dat je met behulp van dit artikel een volgende stap kan maken in jullie lean reis.

Lean Competence Center stelt een gratis systeem scan ter beschikking in Q1 2020 die je kan gebruiken om te begrijpen waar je nu staat als organisatie en waar je grootste verbeterpotentieel zit op het gebruik van Lean in jouw organisatie. Neem gerust contact met ons op.

Lean Community Blog